Henryków. Tu wszystko się zaczęło
Henryków to klimatyczna wieś położona w województwie dolnośląskim, w gminie Ziębice, około 60 km na południe od Wrocławia. To właśnie tu znajduje się miejsce, które każdy Polak powinien znać.
- Henryków to stara wieś klasztorna malowniczo położona u podnóża malowniczych Wzgórz Strzelińskich nad rzeką Oławą, znajduje się na Międzynarodowym Szlaku Cysterskim-informuje Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego.
To właśnie w murach tutejszego opactwa powstała w latach 1268-73 słynna "Księga Henrykowska". Choć spisana głównie po łacinie, zawiera skarb narodowy - pierwsze zapisane zdanie w języku polskim: "day ut ia pobrusam, a ti poziwai" ("daj ja pomielę, a ty odpocznij").
Burzliwa historia opactwa
Początki opactwa sięgają 1222 roku, kiedy kanonik Mikołaj, notariusz księcia Henryka Brodatego, uzyskał zgodę na fundację klasztoru. Pierwsi cystersi z Lubiąża przybyli tu w 1227 roku. Niestety, historia nie oszczędzała tego miejsca. "Wojny husyckie w XV w., wojna trzydziestoletnia w XVII w., wojny śląskie w XVIII w. przyniosły wiele szkód" - możemy przeczytać na stronie dolnyslask.travel.
Prawdziwy cios nadszedł w 1810 roku, kiedy król pruski zlikwidował opactwo.
"Władze pruskie zamknęły klasztorne gimnazjum, zagarnęły także najbogatszą na Dolnym Śląsku bibliotekę liczącą 132 rękopisy i 20 tys. książek"
- informuje Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego na swojej stronie. Dopiero w 1945 roku obiekty wróciły w polskie ręce.
Perła z listy UNESCO, którą musisz zobaczyć
Dzisiejsze Opactwo Henrykowskie to jeden z najpiękniejszych zabytków barokowych na Dolnym Śląsku. Sama "Księga Henrykowska" 9 października 2025 roku została wpisana na Światową Listę Programu UNESCO „Pamięć Świata”.
Co warto zobaczyć na miejscu? Cały kompleks to zabytek o międzynarodowej randze.
Jak informuje Gmina Ziębice: "W skład obecnego zespołu obiektów, stanowiącego zabytek w skali ponadnarodowej wchodzą: XIII wieczny kościół Wniebowzięcia NMP i św. Jana Chrzciciela, [...] barokowy klasztor z XVII wieku [...]; do klasztoru przylegają: tarasowy ogród włoski z XIX wieku i ogród opacki z XVIII wieku [...] na wschód rozciąga się park krajobrazowy z licznymi pomnikami przyrody".
Na miejscu czekają na Was:
- Barokowe wnętrze kościoła z dziełami Michała Willmanna, nazywanego "śląskim Rembrandtem".
- Słynne stalle henrykowskie, uważane za jedne z najpiękniejszych w Europie.
- Rozległe ogrody klasztorne i park krajobrazowy, idealne na spokojny spacer. Rośnie tam m.in. cis będący pomnikiem przyrody o obwodzie ponad 3 metrów!
- Kopia Księgi Henrykowskiej, która pozwala poczuć ducha tamtych czasów. Oryginał jest bezpiecznie przechowywany w Muzeum Archidiecezjalnym we Wrocławiu.
Jak dojechać do Henrykowa?
Dojazd z Wrocławia jest bardzo prosty i zajmuje około godziny. Do wsi można dotrzeć samochodem, kierując się drogą nr 395 w stronę Ziębic, lub skorzystać z połączeń PKS. To idealny pomysł na jednodniową wycieczkę pełną historii i pięknych widoków.
11
Podcasty
Playlisty tematyczne
